Wioski w Rudawach

Mapa

Otwórz mapę
Rudawy Janowickie
turystyka, tajemnica, marzenia...

Historia Wieścieszowic

Wieściszowice

460-580 m n.p.m.

Miejscowość położona u podnóża masywu Wołka (878 m n.p.m.), w dolinie Mienicy na wysokości 460-580 m n.p.m. W pobliżu Mniszkowa, Rędzin, Raszowa i Marciszowa. Administracyjnie należy do gminy Marciszów w powiecie kamiennogórskim. Wieś ciągnie się na przestrzeni około 2 km.

Górna część zachowała układ wsi łańcuchowej, a wcześniej nosiła nazwę Bacówka. Atrakcją turystyczną w pobliżu Marciszowa są Kolorowe Jeziorka - wyrobiska pokopalniane zalane wodą o charakterystycznych barwach.


Historia

Nazwy miejscowości na przestrzeni lat: 1255 r. Ronowe, 1360 r. Ronau, 1726 r. Rohn, Rohnau, 1925 r. Rohnau im Riesengebirge, 1945 r. Ronów, 1946 r. Wieściszowice.

Wieściszowice należą do najstarszych wsi w okolicy. Do połowy XVIII w. należały do księstwa świdnicko-jaworskiego. Wzmiankowane były już w 1255 roku. Podobnie jak wieś Ciechanowice, Wieściszowice należały do 1292 roku do cystersów z Lubiąża. Kolejno wymieniana jest w dokumentach, jako osada rycerska, w 1305 roku istnieje już w niej kościół, co nasuwa stwierdzenie, że była to już znaczna miejscowość.
Około 1559 roku we wsi budowany jest nowy kościół, jako obiekt ewangelicki służy parafianom do 1654 roku.
W XVIII wieku miejscowość należała do hrabiego von Promnitz, tworzyła dość sporą posiadłość z Daleszowem Górnym i Dolnym. W 1726 roku płacono 712 talarów podatków, a już w 1765 roku majątek hrabiego szacowany był na 10842 talary. W Wieściszowicach w ówczesnym czasie mieszkało 22 kmieci, 14 chałupników (w tym 13 rzemieślników), 67 zagrodników. Zmienia się właściciel wsi na hrabiego Rzeszy zu Stolberga-Wernigerode. Wieściszowice wchodzą w skład ogromnych posiadłości, do których należało m.in.

Grodztwo w Kamiennej Górze. W 1785 roku wymieniano 67 zagrodników, 22 kmieci oraz 8 chałupników ponadto stał kościół katolicki wraz z plebanią, 3 młyny wodne, szkoła i bielnik. Wieściszowice były wsią rolniczą, co widać po spadku liczby rzemieślników.
Najważniejszym wydarzeniem dla wsi i przełomem było wydobycie (po 1785 roku) powyżej miejscowości z kopalni „Hoffnung” łupków pirytonośnych.
Kilka lat po otwarciu pierwszej kopalni w tym rejonie w 1793 roku powstaje kolejna kopalnia „Neu Gluck”, a w 1796 roku kolejna, najmniejsza „Gustav”. W pobliskich Ciechanowicach Prellerowiu, który eksplorował tam kopalnie, udało się rozwinąć przerób pirytów. Umożliwiało to pozyskanie z pirytów siarczanu miedzi i żelaza.
W pobliżu Ciechanowic i miejscowości Uroda założono Płoszów gdzie powstała witroolejnia (zakład przerobów pirytów).
W 1825 roku Ciechanowice nadal należały do hrabiego zu Stolberga-Wernigerode, a wie wsi istniało 97 domostw, kościół, szkoła ewangelicka, 2 gorzelnie, tartak, 3 młyny wodne oraz 58 warsztatów lniarskich. Podczas wydobycia z trzech kopalni w 1826 roku uzyskano 8000 cetnarów oczyszczonej siarki, 900 cetnarów witriolu oraz 4730 cetnarów siarczanu żelaza. Lauschner kupiec wałbrzyski po 1830 roku przejął wydobycie pirytów na ternie Wieściszowic i zorganizował gwarectwo. W 1838 roku scalił kopalnie, a w 1840 wydobycie z nich utrzymywało się na poziomie 6451 kubłów pirytu.


W 1840 roku we wsi znajdowały: szkoła ewangelicka, 100 domostw, kościół katolicki, wolne dziedziczne sołectwo z gorzelnią, 3 młyny wodne, tartak, 1 gorzelnia chłopska, 4 gospody. Liczba rzemieślników wzrosła i tak było we wsi 78 warsztatów tkackich i 22 rzemieślników innej profesji. Hrabia zu Stolberg-Wernigerode posiadał w 1871 roku znaczny majątek, który obejmował Wieściszowice i Raszów, było to 2086 morgów przynoszących rocznie dochód na poziomie 1216 talarów. W 1872 roku fabryka kwasu „Silesia” z Żar przejęła kopalnie w Wieściszowicach oraz hutę w Płoszczowie, która zachowała starą nazwę „Morgenstern”. Cała produkcja nie trwała długo, złoża się kończyły, a co za tym idzie produkcja spadała aż do całkowitej likwidacji. W 1902 roku w Płoszowie produkowano już tylko farbę olejną w oparciu o siarczany (około 80 cetnarów dzienne). Koniec wydobycia padł na rok 1925 i koncern „Morgenstern” zakończył produkcję. Kiedy wydobycie się skończyło wyrobiska pokopalniane zalane zostały w sposób naturalny wodą i w taki oto sposób powstały Kolorowe Jeziorka.


Po 1945 roku wieś utrzymuje się głównie z rolnictwa, a zaludnienie maleje. Około roku 1973 wydobywanie amfibolitów spowodowało stabilizację liczby ludności.
Obecnie Wieściszowice mają szansę na rozwój turystyczny w związku z dużą liczbą turystów odwiedzających „Kolorowe Jeziorka”.

SiteLock