Pałace

Mapa

Otwórz mapę
Rudawy Janowickie
turystyka, tajemnica, marzenia...

Pałac w Janowicach Wielkich

Pałac w Janowicach Wielkich został zbudowany w XVI w. Budowę realizował rycerz von Beier na prawym brzegu Bobru. W latach 1608-1609 r. została przeprowadzona rozbudowa dworu na zlecenie hr. Daniela von Schaffgotscha, będącego właścicielem zamku Bolczów. Budowlę tę nazywano zamkiem myśliwskim.

 

Hrabia był dwukrotnie żonaty. Jego pierwszą żoną była Gunzela Reibnitz z Madenzahn, a drugą żoną – Hedwiga Schaffgotsch, córka Wolfganga Schaffgotscha. Pan dworu zmarł 16 października 1633 r. w okresie panowania wielkiej zarazy. Majątek przeszedł na drugą żonę hrabiego w 1639 r.. Był to trudny okres wojny trzydziestoletniej, kiedy to hordy żołnierzy plądrowały i rabowały okoliczne domostwa. Dni 26 września 1642 r. dwór doznał wielkich zniszczeń, kiedy wojska cesarskie niszczyły Janowice Wielkie. W niedługim czasie kolejne wojska szwedzkie, 5 grudnia 1645 r. na rozkaz Torstensohna podpaliły dwór, który w niedługim czasie został odbudowany. Ciężkie czasy spadły na hrabinę von Schaffgotch – bieda i okropności, jakie niosła za sobą wojna. Wielu mieszkańców schroniło się w lasach okolicy zamku Bolczów. W 1665 r. został zamordowany jej jedyny syn Wolfgang Urlich. W 1668 r., 21 listopada, hrabina zmarła. W kościele w Janowicach Wielkich została wmurowana tablica nagrobna z napisem „Tu spoczywa wieloma krzyżami, troskami i cierpieniami wyczerpana i wychudzona pani Hedwig.”

 

Dwór przejęła córka hrabiny – Regina, żona Maxymiliana von Mauschwitz, następnie, po jej śmierci w 1679 r., jej syn sprzedał majątek hrabiemu Rzeszy Erdmannowi von Promnitz. W 1765 r. ostatni właściciel z rodu Promnitz, Johannes Erdmann, oddał dobra swoim krewnym, rodzinie Stolberg – Wernigerode (będącej właścicielami majątków w Trzcińsku i Miedziance). Z linii Stolbergów w Janowicach Panowali:
•    hrabia Christian Friedrich, zm. w 1824 r.,
•    jego syn Wilhelm, zm. w 1898 r.,
•    hrabia Constantin, był królewsko-pruskim naczelnym prezydentem dawnego królestwa Hanoveru, zm. w 1905 r.,
•    jego syn hrabia Eberhard, zginął przy czyszczeniu broni w 1929 r.
•    hrabia Christian Friedrich (imiona po pradziadku), zarządzał jako ostatni z rodu Stolbergów pałacem, do 1945 r..
W 1952 r. przebudowano go na dom pomocy społecznej. Od 1997 r., hrabia Eberhard Stolberg we współpracy w polskim zarządem wspomaga hipoterapię dla niepełnosprawnych.
 


W 1830 r. nastąpiła rozbudowa dworu, która przybrała obecną (barokową) formę. W 1917 r. budynki gospodarcze uległy spaleniu, zostały jednak w późniejszym czasie odbudowane. Od głównej ulicy (od strony Bobru) prowadziło wejście przez bramę łukową do dworu, na prawo, przy zakręcie stał stary domek celny. Okrągła brama łukowa łączyła główny budynek dworu ze schroniskiem młodzieżowym, nazywano go „domem wędrownym ptaków”. Nad wejściem zawieszony był szyld przedstawiający wędrowca z gitarą.
Literatura: Kapałczyński W., Napierała P. „Zamki, pałace i dwory Kotliny Jeleniogórskiej”. Fundacja Doliny Pałaców i Ogrodów Kotliny Jeleniogórskiej. Wrocław 2005.
 

 

 

 

 

SiteLock